Dat broeide al sinds vorige week, maar na Yab, Lien en
Licht in de Duisternis heb ik toch eens zin om keihard te ventileren. Wat
zich de afgelopen dagen op onze Vlaamsche wegen allemaal afspeelde is, tjah,
daar zijn maar weinig woorden voor. En de situatie is mij maar al te bekend.
Als autoloze mens lift ik voor een avondje uit al eens mee met vrienden en
kennissen. Ik ben hen daar ongelofelijk dankbaar voor. Zonder hun altruïsme zou
ik nauwelijks uit mijn kot geraken bij momenten.
Nu, tijdens mijn pogingen om te leren rijden wordt er door instructeurs
allerhande gehamerd op snelheid, goed uit de doppen kijken en op tijd reageren.
Als ik dan in de passagierszetel zit dan durf ik mij in mijn hoofd al eens
achter het stuur plaatsen en inbeelden hoe ik op deze of gene situatie zou
reageren. Ook dan kijk ik naar de borden… en dan valt het me soms op hoe
mijn vrienden-chauffeurs al niet eens keihard een bord negeren. Vermoeidheid?
Een pint die nog niet helemaal uitgewerkt is? Geen idee. Maar als ik in de verte
een wit bord met zwarte letters zie, dan associeer ik dat automatisch met 50
kilometer per uur. Waarom dan 60 of zelfs ostentatief 70 blijven rijden om pas
na 500 meter enigszins te vertragen? Geen idee. Ik werd tijdens mijn rijlessen
zelfs al uitgekafferd door boze chauffeurs omdat ik juist 30 reed in een zone
30. Go figure!
Nog zo eentje. Flitspalen hebben geen pootjes. Ze staan ook op de zogenaamd
zwarte punten: gevaarlijke kruispunten en zo. Meestal wordt de gaspedaal pas
gelost als er een flitspaal in het vizier komt. En meestal is de eerste
motivatie om dat te doen: we willen geen boete krijgen. De meesten weten
ondertussen wel waar die palen staan en rijden zo dat ze de snelheidsregel
breken op de plaatsen waar geen paal staat om dan net op tijd af te remmen. Zou
de eerste motivatie eigenlijk niet juist moeten zijn: horen we niet onze
verantwoordelijkheid op te nemen? Altijd? Dus ook wanneer er géén paal zou
staan?
Op autosnelwegen zweeft de naald van de snelheidsmeter dan weer meer rond de 130
dan rond de 120. Ik heb al discussies meegemaakt over hoe de flitscontroles een
foutmarge van 10km/u zouden inbouwen. Of dat de snelheidsmeter van een auto
juist hoger staat dan de actuele snelheid van de wagen. Bedenkelijke
uitvluchten? Wat met al die snelheidsduivels op de meest linkse rijstrook? Vaak
steekt mijn chauffeur een aantal wagens voor op de middenstrook. Dan wordt er al
eens op de pedaal geduwd en gaat de wijzer richting 140. Als je dan zelf door
een BMW break wordt gedubbeld, dan maak je mij niet wijs dat die 120 rijdt. Dat
zal dan al eerder richting 160 neigen. Echt een zeldzaamheid kan ik dat
niet bepaald noemen. En het zijn zeker niet alleen Duitsers of Fransen die zich
zondigen. Anderzijds, als je zelf 120 op de autosnelweg rijdt, dan kom je niet
van het meest rechtse vak af. Of je rijdt tussen de trucks in en daar
zitten ook al wat cowboys tussen. Levensgevaarlijke situaties dus.
Begrijp me niet verkeerd. Het gaat heus niet alleen over de gemiddelde chauffeur
die al eens iets te veel de voet op de plank drukt. Het gaat ook over wat andere
weggebruikers doen.
Gisteren reed ik met een collega richting Gistel. Onderweg zijn we bijna tegen
een soort bakfiets geknald. Het ding stond niet gesloten half op de stoep half
op de rijbaan geparkeerd. Levensgevaarlijk. Ik ben uitgestapt om het ding te
verzetten en te sluiten. De sleutel zat gewoon op het geopende slot.
Onbegrijpelijk eigenlijk. In het terugkeren naar huis waren de scholen in de
streek juist gedaan. Trosjes schoolkinderen reden richting randgemeentes zoals
Westkerke op secundaire baan. Een baan waar men 70 mag rijden. Denk maar niet
dat ze mooi per 2 op het fietspad rijden. Neen. Handjes van het stuur, met drie
naast mekaar, af en toe eens zwalken op de rijbaan waardoor auto’s moeten
uitwijken, etc. Tijdens mijn schooltijd heb ik op een paar lessen in het lager
na nauwelijks een formele verkeersopleiding als zwakke weggebruiker gehad. Ook
ik reed al eens roekeloos te fiets doorheen het verkeer. Kan dat eigenlijk wel?
Begint verkeersopvoeding en de juiste mentaliteit daar al niet?
Want daar gaat het uiteindelijk over: een mentaliteitswijziging.
In Amerika viel het mij op hoe keihard gedisciplineerd er gereden wordt. Neem nu
een kruispunt te midden de velden met een stopbord. Elke auto die bij zo’n
bord komt stopt volledig en maakt dan pas zijn maneuvre. Zelfs al zijn er een
paar auto’s na mekaar. Iedereen stopt en kijkt uit. Heeft het te maken met
verkeersopvoeding? Waar ik wel zeker van ben is dat er bijzonder repressief
wordt opgetreden. Bij wegenwerken op de freeway kwamen we meer dan eens een bord
tegen met enkel de boodschap: “Kill a construction worker = 5000$ + 5
years”. Dan weet je het wel en rij je héél erg braaf. Ze menen het
daar immers.
Misschien moeten we hier in Vlaanderen ook maar eens collectief daar eens mee
beginnen: het serieus menen met verkeersveiligheid. En daarvoor zal er toch wel
wat meer voor mogen gebeuren dan nog maar eens een
“klik-ze-vast-glaasje-op-laat-je-rijden” affiche campagne langs de
autowegen.