Zingen in naam voor het klimaat brengt géén zoden aan de dijk! Dat
vertelt ons Gert Goeminne, doctor in de natuurkunde en verbonden aan het centrum
voor Duurzame Ontwikkeling. Hij heeft ergens wel een punt. Het klinkt namelijk
mooi: als we hard genoeg samen zingen in een park om onze zaak te bepleiten, dan
kunnen we misschien weer wat meer mensen bewust maken om groener te leven.
Niet dat ik tegen bewustmaking ben. Laat staan tegen acties om de
klimaatproblematiek in de verf te zetten. Maar er is nu eenmaal een punt waarop
je iedereen die enigszins openstaat voor de groene gedachte bereikt hebt. En
vanaf dan begin je voornamelijk voor eigen kerk te preken.
De Dacia Duster Vlaming van Gert Goeminne zou de schouders ophalen en eens
binnensmonds vloeken wanneer hij in het verkeer naar zo’n massaal
bijgewoonde zangstonde in de binnenstad vast staat. Als hij al zou weten waarom
het zo vreselijk druk is op een zondagmidag.
Voor de Dacia Duster Vlaming is het klimaat dan ook ook geen echte prioriteit.
Je kan daar allerlei modellen voor bedenken. Waarom vind de ene het klimaat nu
belangrijker dan de andere? Een psycholoog of een socioloog zou kijken naar
allerlei factoren zoals mentaliteit, persoonlijkheid,… maar ook je plaats
in de maatschappij zoals je beroep, je vrienden, je hobby’s,… Zelfs
je opvoeding speelt een rol. Net zoals andere normen en waarden neem je ook een
bepaalde houding aan tegenover milieu en ons ecosysteem.
Normen en waarden zijn geen individuele kwestie, maar worden ook deels bepaalt
door de maatschappij. Je stemt je eigen gedrag nu eenmaal af op wat sociaal
aanvaard is. En veel wordt dezer dagen mee bepaald door de massamedia. Het is
een kunst om op de juiste knoppen te drukken om grote groepen consumenten een
product te laten kopen. En die wordt bijzonder geraffineerd uitgeoefend door
marketeers allerhande. Dat we niet altijd kiezen voor wat goed is voor ons,
heeft veel te maken met onze driften en hoe die in het voordeel van het grote
geld worden uitgebuit.
Neem nu Nutella. Wie kan er iets op tegen hebben om ’s morgens
kinderen een boterham of twee met choco te geven als ontbijt? In combinatie met
een glas melk? Gezond en al! Ik heb er mij alvast nooit vragen bij gesteld maar
dat is toch wat de reclame ons verteld. Maar is dat ook wel zo? Blijkt dat dat
nogal tegenslaat. In de VS heeft Ferrero zijn reclame moeten aanpassen én een
stevige boete betalen omdat dat die al té misleidend was wat betreft de
voedingswaarde.
Dezelfde vraag kan je stellen over de auto advertising in elk reclameblok op
onze commerciële zenders. Ik kan geen cijfers geven, maar op een avond tijd
krijg wel een stuk of wat filmpjes van Fiat, Open, Renault of BMW voor
geschoteld met blinkende auto’s die in wijdse landschappen rijden. Of door
de stad sjeezen met een coolheidsgehalte dat het niet schoon is. Je bent jong,
rijk, vrij en het leven lacht je toe als je met model X of Y rijdt!
Veel heeft te maken met mentaliteit. Slechte gewoontes leer je nu eenmaal niet
zomaar af. Snel even naar de bakker met de auto. We wonen liever in een rustige
buurt om dan naar de binnenstad, amper 3 kilometer verder, te rijden met onze
auto.
Terwijl de dagelijkse realiteit doffe file ellende op onze wegen is. Of
weekendongevallen. Of zure lucht vol uitlaatgassen, fijne stofdeeltjes en
allerlei ongezonde prut waarvoor in het buitenland letterlijk “schone
lucht” kopen. Of onveilige, onaangepaste wegen waar koning auto het
voorrecht heeft. Of ruimte dat moet wijken voor betonnen parkeerplaats.
Of…
En dan vraag ik mij af: misschien moeten we die autoreclame op televisie aan
banden te leggen. Of, beter nog, de alternatieven anders en beter promoten. En
dan niet alleen op televisie, maar ook op school. Vroeg genoeg beginnen jongeren
bewust te maken dat een auto ook een keerzijde heeft. Het zijn ideeën die
de autolobby absoluut niet graag zou willen horen. Hoe zou je zelf zijn.
Sinds Henry Ford ze betaalbaar heeft gemaakt, wil iedereen er eentje. Het is
niet voor niets de Heilige Koe hier in het Westen. Die zweer je niet
zomaar af. Dat kost tijd. Veel tijd.
Tijd die er jammer genoeg niet echt meer is.
